مرثيه

به جست و جوی تو

بر درگاه ِ کوه میگریم،

در آستانه دریا و علف.

به جستجوی تودر معبر بادها می گریم

در چار راه فصول،

در چار چوب شکسته پنجره ئیکه آسمان ابر آلوده راقابی کهنه می گیرد.

به انتظار تصویر تواین دفتر خالی

تا چند

تا چند

ورق خواهد زد؟

جریان باد را پذیرفتن

و عشق راکه خواهر مرگ است.

و جاودانگی

رازش را

با تو درمیان نهاد.

پس به هیئت گنجی در آمدی:

بایسته وآزانگیز

گنجی از آن دست

که تملک خاک را و دیاران را

از این سان

دلپذیر کرده است!

نامت سپیده دمی است که بر پیشانی آفتاب می گذرد

- متبرک باد نام تو -

و ما همچنان

دوره می کنیم

شب را و روز را

هنوز را...

"احمد شاملو"

برگرفته از كتاب : مرثيه هاي خاك

من مرگ را

اینک موج سنگین گذرزمان است که در من می گذرد

اینک موج سنگین زمان است که چون جوبار آهن در من می گذرد

اینک موج سنگین زمان است که چونان دریائی از پولاد و سنگ در من می گذرد

در گذر گاه نسیم سرودی دیگرگونه آغاز کرده ام

در گذرگاه باران سرودی دیگرگونه آغاز کرده ام

در گذر گاه سایه سرودی دیگرگونه آغاز کرده ام

نیلوفر و باران در تو بود

خنجر و فریادی در من

فواره و رؤیا در تو بود

تالاب و سیاهی در من

در گذرگاهت سرودی دگر گونه آغاز کردم

من برگ را سرودی کردم

سر سبز تر ز بیشه

من موج را سرودی کردم

پرنبض تر ز انسان

من عشق را سرودی کردم

پر طبل تر زمرگ سر سبز تر ز جنگل

من برگ را سرودی کردم

پرتپش تر از دل دریا

من موج را سرودی کردم

پر طبل تر از حیات

من مرگ را سرودی کردم

"احمد شاملو"

برگرفته از كتاب : آيدا در آينه

در واپسين ديدار

یک روز ، ما از هم جدا خواهیم شد غمناک .

یک روز، من در شهر احساس تو خواهم مرد .

یک روز ، آن روزیکه نامش واپسین دیدار ما باشد .

تو ، بر صلیب شعر من ، مصلوب خواهی شد .

آن روز ما از هم گریزانیم .

آن روز ما - هر یک درون خویشتن - یک نیمه انسانیم .

آن روز چشم عاشقان در ماتم عشقی که می میرد ،

خاموش ، گریانست .

آن روز قلب باغ ها در سوگ گلبرگی که می افتد ،

بی تاب ، لرزانست.

خاکستر
تا بیدارتر شوم بنشین و بنشان

کبوتران دستت را بر زخم شانه هام .

اگر استواری بر این باور

که

نان از سنگ نمی روید

و صلیب سکوی آسمان هاست

پس ، پیشانی بلندت را

تا روشنی گیرد از این اخگر

بسپار به صلیب خاکستر .

در این مثلث به یقین گام بسپار

گونه ی چپت را پیش آر

تعمید کن به شرف کلام

همچون ،

وجدان بیدار خفته در نیام ،

که عشق به انسان

پاداش آنان که

از مرگ نمی هراسند

و تنها

به مرگ می اندیشند .

"فرخ تميمي"

قاصدك

قاصدک ! هان ، چه خبر آوردی ؟

از کجا وز که خبر آوردی ؟

خوش خبر باشی ، اما ،‌اما

گرد بام و در من بی ثمر می گردی

انتظار خبری نیست مرا

نه ز یاری نه ز دیار و دیاری باری

برو آنجا که بود چشمی و گوشی با کس

برو آنجا که تو را منتظرند

قاصدک

در دل من همه کورند و کرند

دست بردار ازین در وطن خویش غریب

قاصد تجربه های همه تلخ

با دلم می گوید

که دروغی تو ، دروغ

که فریبی تو ، فریب

قاصدک ! هان ، ولی ... آخر ... ای وای

راستی آيا رفتی با باد ؟

با توام ، ای! کجا رفتی ؟ ای

راستی آيا جایی خبری هست هنوز ؟

مانده خاکستر گرمی ، جایی ؟

در اجاقی طمع شعله نمی بندم خردک شرری هست هنوز ؟

قاصدک

ابرهای همه عالم شب و روز

در دلم می گریند

"مهدي اخوان ثالث"

برگرفته از كتاب : آخر شاهنامه

بي هيچ پاسخي

ای آفریدگار

با من بگو که زیر رواق بلند تو

آيا کسی هنوز

یک سینه آفتاب

و یا یک ستاره دل

در خود سراغ دارد ؟

با من بگو که این شب تسخیر ناپذیر

آيا چراغ دارد ؟

آيا هنوز رأفت در خود گریستن

با مرد مانده است ؟

با من بگو که چیزی جز درد مانده است ؟

با من بگو که گوی بلورین چرخ تو

آيا به قدر مردمک چشم های ما

با گریه آشناست ؟

آيا همیشه از تو مدد خواستن رواست ؟

ای آفریدگار

من آرزوی یک تن دارم

تا مشعلی برآورد از دل

یا آفتابی از جگر خویش

وان را چراغ این شب بی روشنی کند

من آرزوی یک تن دارم

تا گریه را رها کند از بند

گرید بدین امید که باران اشک او

آفاق را چو بیشه پر از رستنی کند

من آرزوی یک تن دارم

تا چشمش از زلال غم آلود آسمان

چیزی به غیر اشک بجوید

چیزی شبیه گوهر شادی

چیزی شبیه سرمه ی بینایی

وین خاک بی تماشا را دیدنی کند

ای آفریدگار با من بگو

که این کس را آفریده ای ؟

پاسخ نمی رسد

ای بنده ی صبور

با من بگو که حرفی ازین کس شنیده ای ؟

پاسخ نمی رسد

در آسمان ، صدای الهی نیست

در خاکدان ، به غیر سیاهی نیست

"نادر نادر پور"

برگرفته از كتاب : شام بازپسين

حتي به روزگاران

ای مهربان تر از برگ در بوسه های باران

بیداری ستاره در چشم جویباران

آيينه ی نگاهت پیوند صبح و ساحل

لبخند گاه گاهت صبح ستاره باران

بازا که در هوایت خاموشی جنونم

فریاد ها برانگیخت از سنگ کوه ساران

ای جویبار جاری ! زین سایه برگ مگریز

کاین گونه فرصت از کف دادند بی شماران

گفتی : به روزگاران مهری نشسته گفتم

بیرون نمی توان کرد حتی به روزگاران

بیگانگی ز حد رفت ای آشنا مپرهیز

زین عاشق پشیمان سرخیل شرمساران

پیش از من و تو بسیار بودند و نقش بستند

دیوار زندگی را زین گونه یادگاران

وین نغمه ی محبت بعد از من و تو ماند

تا در زمانه باقی ست آواز باد و باران

"شفيعي كدكني"

رسم زمونه

عجب رسمیه رسم زمونه

قصه برگ و باد خزونه

میرن آدما‚ از اونا فقط

خاطره هاشون به جا می مونه

کجاست اون کوچه ‚ چی شد اون خونه

آدماش کجان خدا می دونه

بوته ی یاس باباجون هنوز

گوشه ی باغچه توی گلدونه

عطرش پیچیده تا هفت تا خونه

خودش کجاهاست خدا می دونه

میرن آدما ‚ از اونا فقط

خاطره هاشون به جا می مونه

تسبیح و مهر بی بی جون هنوز

گوشه ی طاقچه توی ایوونه

خودش کجاهاست خدا می دونه

میرن آدما از اونا فقط

خاطره هاشون به جا می مونه

پرسید زیر لب یکی با حسرت

از ماها بعد ها چه یادگاری

می خواد بمونه خدا می دونه

میرن آدما از اونا فقط

خاطره هاشون به جا می مونه

میرن آدما از اونا فقط

خاطره هاشون به جا می مونه

"رسول نجفيان"